• darkblurbg
    MediSchoon
    Verbeterde inzameling van ongebruikte medicijnen.

Ketenaanpak Medicijnresten uit Water 

 

 

We gebruiken in Nederland steeds meer medicijnen. De resten daarvan komen via urine en ontlasting in het riool en daarna in het water terecht. In Nederland wordt naar schatting per jaar minstens 140 ton medicijnresten (excl. metabolieten en röntgencontrastmiddelen) via het riool en de zuivering op het oppervlaktewater geloosd. De belangrijkste route - naar schatting 95% van de geëmitteerde medicijnen - loopt via het menselijk lichaam. De rest wordt bij de arts of thuis als afval weggespoeld. Ziekenhuizen en verzorgingstehuizen bepalen maximaal 10% van de vracht in het influent op de RWZI, de andere 90% wordt bij patiënten thuis geëmitteerd.

Vanaf 2000 zijn verschillende rapporten verschenen over medicijnresten in het water en de effecten daarvan. Medicijnresten kunnen een negatief effect hebben op waterdiertjes en op de bereiding van drinkwater. Pijnstillers veroorzaken bijvoorbeeld weefselschade bij vissen, anticonceptiemiddelen zorgen voor geslachtsverandering bij vissen en antidepressiva kunnen het gedrag van kleine waterkreeftjes en vissen veranderen. Ook vinden we antibiotica in ons oppervlaktewater. Zo kunnen onze oppervlaktewateren als een reservoir dienen voor (antibiotica)resistentiegenen die daar via de rioolwaterzuivering zijn gekomen. Ook in het drinkwater worden medicijnresten aangetroffen, weliswaar in zulke lage concentraties dat effecten zijn uit te sluiten, maar dit is geen gewenste situatie.

Naar schatting wordt daarnaast jaarlijks minimaal een kleine 30 ton contrastmiddelen geloosd. Contrastmiddelen worden door drinkwaterbedrijven als ongewenst gezien in hun bronnen voor drinkwater. De middelen worden hoog gedoseerd, zijn mobiel, en passeren vrijwel ongehinderd de rioolwaterzuivering. Voor de ecologie zijn röntgencontrastmiddelen over het algemeen geen probleem, want de stoffen zijn redelijk inert en geven pas bij hogere concentraties effecten op organismen. Wel bestaat het gevaar dat deze stoffen ophopen in ecosystemen doordat ze slecht afbreken.

Naar verwachting zal de impact van medicijnresten in het water toenemen. Zo zal het medicijngebruik de komende decennia stijgen gezien de vergrijzing van onze bevolking. Geschat wordt dat in 2035 het medicijngebruik met ongeveer 37% zal zijn toegenomen. Ook zal de vervuiling van (drink)water met medicijnresten verergeren vanwege de klimaatverandering. Bij droogte zal er sprake zijn hogere concentraties en bij hevigere regenval kan overstort zorgen voor verdere verspreiding.

We willen daarom nú handelen om grotere problemen in de toekomst te voorkomen. Het kabinet zet daarom in op een aanpak om de belasting van medicijnresten op ons water te verminderen, conform de afspraken in het Regeerakkoord ‘vertrouwen in de toekomst’: “de hoeveelheid microplastics, medicijnresten en (andere) hormoonverstorende stoffen in het drink- en oppervlaktewater is de laatste jaren toegenomen. Het kabinet komt in overleg met relevante sectoren met een beleidsprogramma om dit op een kosteneffectieve manier terug te dringen.” 

 

Voor het volledige rapport over de ketenaanpak klik hier